Wierzysz, że masz wpływ tam, gdzie decyduje przypadek.
Iluzja kontroli to tendencja do przeceniania własnego wpływu na wynik sytuacji, która w rzeczywistości jest w całości lub w dużej mierze zależna od przypadku.
Mechanizm wzmacnia każda aktywność, która daje poczucie uczestnictwa: wybór, ruch, rytuał. Mózg utożsamia aktywne działanie z realnym wpływem na rezultat, nawet gdy statystycznie nie ma to żadnego znaczenia.
Przykład: gracz w kasynie sam rzuca kostką i mocniej wierzy w wygraną niż wtedy, gdy rzuca za niego krupier - choć szanse są identyczne w obu przypadkach. Sama czynność rzucania tworzy fałszywe poczucie sprawczości.